Bersiap in Batavia

Al snel werd Batavia het strijdtoneel voor de eerste confrontaties tussen het oude Nederlands-Indië en de nieuwe Republiek.
Het vrijheidsgevoel onder de jonge Indonesiërs sloeg over in een verblindende haat tegen alles wat Nederlands was.

De uit ex-krijgsgevangenen gevormde KNIL-eenheden trachten zoveel mogelijk op te treden tegen het nu ontstane geweld van de Pemoeda’s en groepen rovende benden uit de kampongs. Op klaarlichte dag vonden slachtingen, verkrachtingen en ontvoeringen plaats onder Nederlanders, Indo-Europeanen en Indonesiërs die verdacht werden van sympathie voor de Nederlanders.
In Batavia verkeerde de chaos!
Het waren vooral de Ambonese KNIL-ers die de strijd aangingen met het gepeupel onder de Pemoeda’s. Door hun fanatieke loyaliteit aan de Nederlandse vlag werden zij het mikpunt van haat. Hun vrouwen werden al te vaak mishandeld en vermoord.
De Ambonezen, zelf Aziaten, wisten dat terreur in Azië met terreur moest worden beantwoord. Het was hard tegen hard. Zij overvielen het Indonesische politiebureau en namen de politiebezetting gevangen. Een andere keer brandden zij een hele kampong af, waarop de hemel ten oosten van het Koningsplein zwart kleurde.
De Ambonese KNIL-peletons waren gelegerd in het 10de Bataljon aan het Waterlooplein, midden in het chaotische en onveilige centrum van Batavia. De gebouwen van dit kamp stonden gegroepeerd om een binnenterrein. Vanuit de klapperbomen buiten het kamp werd gericht geschoten op een ieder die zich op het binnenterrein bevond. Door het korte bladerdak waren de snipers te zien en werden dan ook prompt uit de boom geschoten.

7 thoughts on “Bersiap in Batavia

  1. Ik was zelf KNIL militair en ik leefde mee met het toenmalig kolonialisme en had er geen enkele moeite mee om aan de strijd deel te nemen voor het behoud van Ned.Indie. Maar nu denk ik toch wel dat dat een foute boel was met het kolonialisme.

    • Dapper hoor, dat u (wel) in de spiegel durft te kijken! Daar is moed voor nodig om dat te willen en te kunnen.

  2. Vanaf 10 november 1945 (ik werd toen uit de Werfstraatgevangenis bevrijd) waren in Soerabaja de door de Gurkha’s bezette stadsdelen rustig en veilig, de bersiap was daar voorbij. Toen ik op 13(?) november 1945 met de Princess Beatrix in Batavia aankwam was de chaos daar nog compleet. Er was nog geen sprake van een Nederlandse of Engelse bezetting, het was een mengelmoes van Engelse, (Indisch, Moluks) Nederlandse, en Indonesische (pemoeda) patrouilles die ongeorganiseerd door elkaar liepen. Ze deden allen nogal macho, leuk doen tegen de meisjes, en af en toe op elkaar schieten. Ik heb zo’n idee dat veel van hun heldendaden grootspraak waren! Wapens waar ze mee pronkten. Op de kolf van hun geweer inkervingen voor vermoorde familieleden waar dan x-keer zoveel ‘vijanden’ moesten worden ingekeept. Van een bescherming van de bevolking was geen sprake, de bersiap woedde nog in alle hevigheid.

  3. sorry, anoniem = Jan A. Somers. Ik let niet goed op, soms is het voorgedrukt, soms niet. Mijn vizier staat altijd open.

  4. Deze tijd heeft mij een groot respect bijgebracht voor de Ambonese militairen. Ik was zelf gebollost van Baros 5 naar Bandoeng, waar mijn vader in het krijgsgevangenkamp zat. Toen samen gebollost naar Batavia waar de rest van het gezin in Tjideng zat. Wij eerst ondergedoken bij goede Chinese vrienden, maar toen het te link werd zijn mijn vader en ik even gaan “logeren”in het Tiende Bat. Daar was je in ieder geval veilig.Ik ben nog eens mee geweest in een raid naar een vrouwenkamp, dat werd aangevallen. Het was hardhandig, maar helaas op dat moment toch noodzakelijk. In ieder geval hadden de peloopors een groot repect voor de Ambonese soldaen. Het heeft veel Neerlanders het leven gered! Wij mogen hen eeuwig dankbaar zijn
    Jan A.J. de Jong

  5. als klein jongetje hoorde ik de verhalen aan van mijn moeder. Sporadisch vertelde zij deze, en pas veel later begreep ik dat het “spannende” angstaanjagend was, en dat de tijd die zij daar als kind heeft doorgebracht veel goede herinneringen heeft gebracht met een verschrikkelijk einde.
    Voor degene die hier commentaar durven te geven op de mensen die daar toen moesten beslissen aan welke kant ze gingen staan, wil ik zeggen dat de tijden toen anders waren, het verre Nederland heel ver weg, je enkel maar je eigen familie kon vertrouwen.
    Ik heb ook diepe respect voor allen die daar geprobeerd hebben om bevelen van de hoge pieten in Nederland op te volgen, terwijl het inderdaad in de deze tijd anders gegaan zou zijn.
    Maar toen, was nu niet.

    • Helemaal mee eens … die tijd moet verschikkelijk zijn geweest .. de meeste indo’s wisten het niet meer …en was Nederland hun vaderland waar ze ook trouw aan hebben gezworen …hoe dapper ze ook waren Nederland heeft hun verraden ….hoe trouw ze waren aan hun vlag hoe ze met een rotgang werden ontslagen van hun miliaire verplichting wat KNIL betreft , zodra ze voet hebben gezet op nederlandse bodem … schande … maar ook zij wisten t niet … en zou nu heel anders gaan …

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s